“Ons jaarthema is ‘Taal als motor’. We willen dat onze school taal en lezen ademt. Het is voorwaardelijk dat kinderen zich veilig en thuis voelen in de omgeving, dat ligt daaronder. Omgeving is dus heel belangrijk, hier moeten kinderen tot bloei kunnen komen,” zegt Joke Broekema, directeur openbare basisschool Calluna.
Bassischool Calluna ontwikkelde een eigen werkwijze voor taalonderwijs, waarin lezen, schrijven en thematisch werken samenkomen. Hoe zorg je dat dit gaat leven in de hele school? En; vraagt deze manier van werken van de inrichting?
Vormgeven aan burgerschap
Joke: “Burgerschap is een belangrijke opdracht in het onderwijs. Dat betekent dat we graag zien dat kinderen zich ontwikkelen tot actieve, betrokken en verantwoordelijke mensen. In ons onderwijs geven wij hier actief vorm aan: er zijn klasse-vergaderingen met penningmeesters en voorzitters, kinderen beheren budgetten en beslissen mee over voorstellen voor hun klas en leeromgeving. Kinderen kunnen veel meer aan dan dat we soms denken. Door ze verantwoordelijkheid te geven ontstaat eigenaarschap.
Taalonderwijs
Het is ook pionieren. Zo ontwikkelden we een werkwijze voor taalonderwijs. Vanuit de kerndoelen maakten we een routeboek, een handvat voor leerkrachten. We verbinden taalonderwijs aan thema’s en werken met getekende en geschreven verhalen van de kinderen. We zoeken hier passende literatuur en opdrachten bij. Kinderen schrijven, lezen en praten met elkaar over thema’s. Levend leren, noemen we dit. Ja, zo’n manier van werken kost in het begin meer tijd, maar wij krijgen hier nu vooral veel energie van.”
Vertaling naar inrichting
Alle lokalen liggen rondom één centraal leerplein. Op deze plek moet het taalonderwijs gaan leven. Ontwerper Mirjam bedacht veel verschillende soorten leesplekken, concentratieplekken en ruimte om in groepjes te werken. De bibliotheek werd uitgebreid met nieuwe boekenkasten, leeshuizen en verschillende werk- en zitplekken. De school koos er bewust voor om niet alles nieuw aan te schaffen. Bestaande meubels kregen een nieuwe functie en tafels werden voorzien van nieuwe bladen om meer eenheid te creëren.
Kinderraad
Joke: “Ook in dit proces dachten en besloten de kinderen mee. De kinderraad en wensencommissie keken kritisch mee naar het ontwerp en de realisatie. Ze hadden bijvoorbeeld een duidelijk mening over de plekken voor stiltewerk. Dat vond ik mooi om te zien. Ze weten heel goed wat wel en niet werkt. Na de oplevering hebben we samen nog wat geschoven, omdat uit de praktijk bleek wat het beste werkt. We gaven de kinderen ook inzicht in de kosten. Daar waren ze van onder de indruk en ze begrijpen nu heel goed dat je niet zomaar alles kan vervangen.”
Compliment
Het bestaande groene balkenframehuis kreeg een nieuwe plek midden in de ruimte en vormt nu samen met de boekenkasten echt het hart van het leerplein. Mirjam hield rekening met looproutes en plekken waar je geconcentreerd aan de slag kunt. Dat kan nu ook liggend op een podiumkussen, teruggetrokken in een stilteplek, aan een tafel of juist onder de trap op een bankje. Joke: “De hoeken geven een gevoel van veiligheid en rust. Kinderen kunnen zich even terugtrekken. De inrichting versterkt echt het verhaal van onze school. En misschien is dat wel het mooiste compliment dat je kunt krijgen.”
